13 grudnia podczas Rady do Spraw Zagranicznych Unii Europejskiej (UE) w Brukseli politycznie oceniono sytuację na Białorusi, Ukrainie Wschodniej, także doświadczaną przez Litwę presję ekonomiczną ze strony Chin.

Ministrowie spraw zagranicznych UE szczególną uwagę zwrócili na eskalację przy wschodnich granicach Ukrainy oraz mobilizację wojsk Rosji.

„Agresja Rosji na Ukrainę trwa już prawie osiem lat. Dzisiaj obserwujemy, jak Rosja ponownie nakreśla czerwone linie i zagraża Ukrainie i krajom demokratycznym, odmawiając poszukiwania konstruktywnego rozwiązania drogą dyplomatyczną. Należy wyraźnie wysłać wiadomość, że żadne państwo trzecie nie może mieć prawa weta wobec decyzji demokratycznego i niezależnego państwa. Na dzisiejszej Radzie ministrowie szczególnie jednogłośnie podkreślili konieczność mocnej i bardzo zdecydowanej odpowiedzi w przypadku eskalacji sytuacji przy granicach Ukrainy” – powiedział minister spraw zagranicznych Gabrielius Landsbergis.

Minister także podkreślił, że UE powinna przyczynić się do wzmocnienia odporności Ukrainy i jej społeczeństwa, przygotować środki odstraszające i wyraźnie wskazać, jakie mogą być konsekwencje w przypadku eskalacji militarnej Rosji.

Mówiąc o sytuacji na Białorusi i przy wschodniej granicy UE, minister podkreślił, iż należy zwrócić uwagę zarówno na instrumentalizację migracji realizowanej przez reżim A. Łukaszenki, jak i na nasilające się represje i pogarszającą się sytuację praw człowieka na Białorusi.

„Pomimo pewnych pozytywnych kroków – zorganizowanych lotów repatriacyjnych, sytuacja pozostaje napięta i nadal duża liczba migrantów przebywa na terytorium Białorusi. Musimy być przygotowani na dalsze prowokacje. Także pogarsza się sytuacja wewnętrzna na Białorusi: liczba więźniów politycznych osiągnęła niespotykany poziom, wzrasta presja na społeczeństwo obywatelskie, zlikwidowano niezależne media. Dlatego bardzo ważne jest utrzymanie presji na reżim” – powiedział minister i podkreślił, że także ważne jest kontynuowanie polityki nieuznawania nieprawowitego prezydenta, domaganie się uwolnienia i rehabilitacji więźniów politycznych oraz zapewnienie, by winni nie pozostali bezkarni.

Na Radzie do Spraw Zagranicznych UE minister także podkreślił, że niezbędne są pilne i zjednoczone działania UE dot. presji Chin na Litwę. Dzisiaj G. Landsbergis przedstawił szczegółowo zakłócenia w handlu wiceprzewodniczącemu Komisji Europejskiej odpowiedzialnemu za handel Valdisowi Dombroskisowi.

Podczas dyskusji na temat stosunków UE z krajami Azji Centralnej minister wyraził zaniepokojenie kryzysem gospodarczym i humanitarnym w Afganistanie oraz jego wpływem na kraje regionu. G. Landsbergis poparł znaczenie zwiększenia zaangażowania EU w regionie, promowania wdrażania reform demokratycznych i mówienia o sytuacji dot. praw człowieka. Także podkreślił potrzebę przewidzenia środków, które pomogą krajom regionu w tworzeniu odporności gospodarczej, zapewnieniu bezpieczeństwa i potrzeb humanitarnych uchodźców afgańskich.

Ministrowie spraw zagranicznych UE omówili sytuację w Afganistanie, jej wpływ na bezpieczeństwo i stabilność regionu z ministrem spraw zagranicznych Kataru Hamadem bin Khalifą Al Thani.