25 września w Macikach [lit. Macikai] (rej. szyłokarczemski [lit. Šilutės]) odbyła się uroczystość ku czci ofiar lagrów obozu jeńców wojennych nazistowskich Niemiec i gułagu Związku Radzieckiego, które działały w latach 1941-1955.

„Historia obozów w Macikach symbolicznie ukazuje tragedię ofiar obu totalitarnych reżimów – nazistowskiego i stalinowskiego. To miejsce, o którym wie niewiele osób nawet na Litwie. Ono musi być zbadane wszechstronnie, uporządkowane i uwiecznione. W Macikach musimy stworzyć nowe, ważne dla pamięci historycznej zarówno Litwy, jak i innych krajów centrum krzewienia pamięci historycznej” – powiedział minister Linas Linkevičius.
 
W Macikach przez okres 15 lat funkcjonowały lagry obu europejskich reżimów totalitarnych, które wykorzystywali te same budynki i infrastrukturę w celu więzienia i torturowania ludzi. Podobne miejsce jest także w Polsce. Wiele ofiar lagrów w Macikach z powodu doznanych mąk zmarło lub zostało rozstrzelanych – masowe ich groby do dzisiaj są znajdowane w różnych miejscach rejonu szyłokarczemskiego. 
 
W Macikach byli więzieni, torturowani i zmarli obywatele ponad dwudziestu krajów. W latach 1941-1944 w okresie hitlerowskiej okupacji Nieniec tu funkcjonował obóz jeńców wojennych „Stalag luft VI”, w którym więzieni byli Amerykanie, Brytyjczycy, Belgowie, Kanadyjczycy, Polacy, Francuzi, Australijczycy, jeńcy wojenni Związku Radzieckiego. W latach 1944-1946 Związek Radziecki więził tu Niemców, Rumunów, Węgrów, Austriaków, Holendrów, Polaków, Czechów, Duńczyków, Belgów, Jugosłowian, Portugalczyków, Greków. W tym obozie jeńców wojennych w roku 1945 założono lagier GUŁAG’u szyłokarczemskiego (Macickiego), w którym do roku 1955 więzieni byli obywatele Litwy, którzy nie podobali się okupacyjnej władzy Związku Radzieckiego, w tym – profesorowie, duchowni, osoby związane z kulturą, sponsorzy partyzantów, rolnicy, którzy nie spełnili obowiązków, osoby, które uciekły z zesłania.
 
Od 1939 do 1955 roku nazistowskie Niemcy i Związek Radziecki na terytorium Litwy posiadali cały system lagrów: w okresie nazistowskim na Litwie była sieć 12 lagrów jeńcom wojennym, a od 1944 do 1955 roku na Litwie funkcjonowało 36 lagrów Związku Radzieckiego nie tylko jeńcom wojennym, ale także i dla ludności cywilnej.
 
Podczas uroczystości uczczono także pamięć szczątek masowego grobu znalezionego we wsi Armalėnai (rej. szyłokarczemski), które przed miesiącem przeniesiono na cmentarz lagrów w Macikach. Kilka lat temu we wsi Armalėnai pod pokryciem drogowym znaleziono mogiłę zbiorową szczątek obozu jeńców wojennych nazistowskich Niemiec. W tym roku przeprowadzono badania archeologiczne, podczas których ekshumowano ok. 1200 szczątków jeńców. Pochowano je w pobliżu starego cmentarza lagrów w Macikach.  Podczas uroczystości poświęcił je przewodniczący Konferencji Episkopatu Litwy, JE arcybiskup metropolita wileński Gintaras Grušas, JE biskup ewangelicko-luterański na Litwie Mindaugas Sabutis i JE biskup trocki prawosławnych na Litwie Amwrosij.
 
W najbliższym czasie rozpoczną się badania archeologiczne grobów masowych z okresu lagru Gułagu Związku Radzieckiego w Macikach.
 
Ministerstwo Spraw Zagranicznych, zaznaczając historyczną i międzynarodową ważność tego kompleksu, kwestię upamiętnienia miejsca podnosiło już w 2017 roku. Wspólnie z samorządem rejonu szyłokarczemskiego, litewskim centrum badań ludobójstwa i ruchu oporu mieszkańców, Departamentem Kultury Dziedzictwa i Kancelarią Rządu konsekwentnie prowadzono prace nad przygotowaniem planu uporządkowania lagrów. W minionym roku Rząd zatwierdził taki plan.